GEORGES APERGHIS : ALTER-FACE voor twee piano's

Tenzij we ons zouden verdiepen in de geschiedenis van het genre – van Brahms tot Messiaen – heeft het weinig zin Alter-Face in de lijst van werk 'voor twee piano’s' onder te brengen, hét domein bij uitstek van kracht en virtuositeit, waar brio wedijvert met de charme van de mooie frasé. Bij deze stellen we een alternatieve categorie voor, die van Alter-Face, de “tweekoppige piano”.

De twee in elkaar geschoven piano's nemen het op tegen hun eigenzinnige dubbelganger, die noch dezelfde noch de andere is, maar een vertroebelde weerspiegeling. Het beeld trilt. Op het scherm valt lichte sneeuw. Dansende vormen veroveren het gezichtsveld van wie zich, bijna ingeslapen, te veel in de ogen heeft gewreven (wat artsen fosfenen noemen). Duizenden fosfenen in Alter-Face, evenveel klankpixels, vliegende akkoorden, diffuus en op zoek naar een voor altijd verloren zwaartepunt, “wervelend in de avondlucht”. Of nog zoals de componist het verwoordt: discrete vibraties van de kristallen in een kroonluchter, terwijl op de verdieping erboven een bal op vilten sokken plaatsvindt.

Alter-Face als een eerbetoon aan de muziek van Morton Feldman: steeds weerkerende kwellende motieven – een uitgestelde, onverwachte en asymmetrische herhaling die elk gevoel anticipatie voor de gek houdt. Toch gaat het hier niet om de ervaring van het oneindig tijdelijke van de New Yorkse Sfinx. Bij Aperghis blijft de tijd ritmisch, opwindend en korrelig. Het is in een gesloten netwerk dat de twee uitvoerders het tegen elkaar opnemen, zonder geweld, maar nooit volkomen vrij, noch volmaakt één.